زبان فارسی سال اول دبیرستان-گام به گام(درس-1413)

 

  درس سيزدهم
با چه خطي بنويسيم

 1 – تحرير يعني چه ؟

به معني نوشتن است.  

زبان فارسی سال اول دبیرستان-گام به گام(درس12)

  درس دوازدهم
گروه اسمي(1)

  پرسش هايي از متن :
1 – گروه اسمي چيست ؟ مثال بزنيد؟

هر اسمي را كه همراه با يك يا چند وابسته بيابد.«گروه اسمي» مي گويند. مانند اين روزگار ناپايدار و گذرا  

زبان فارسی سال اول دبیرستان-گام به گام(درس10-11)

  درس دهم :
ويژگيهاي فعل (2)

   3 – گذر : ناگذر و گذرا
اقسام فعل از نظر ويژگي گذر

1 – ناگذر : فقط به نهاد نياز دارد. رفتن، آمدن، نشستن ، برخاستن و .......

2 – گذرا : خود سه نوع است :
1. گذرا به مفعول : شناختن ، آوردن
2. گذرا به مسند : بودن ، شدن، گرديدن و هم فعل هاي آن .(است ، گشت)
3. گذرا به متمم از مصدرهاي جنگيدن ، رنجيدن، نازيدن، ترسيدن

روش گذرا نمودن افعال ناگذر :
بن مضارع + ان : بن مضارع
گذرا شده + د / يد


بن ماضي :
پر + ان + د / يد
دو + ان + د / يد
رس + ان + د
كه مي شود : پراند ، پرانيد / دواند ، دوانيد / رساند، رسانيد  

زبان فارسی سال اول دبیرستان-گام به گام(درس9)

   درس نهم
نگارش علمي،‌نگارش ادبي

   پرسش هايي از متن :
1 – زبان به اعتبار شيوه هاي بيان چند گونه است ؟ نام ببريد.

دو نوع زبان علمي، زبان ادبي  

زبان فارسی سال اول دبیرستان-گام به گام(درس8)

    

  درس هشتم
ويژگيهاي فعل 1

  ويژگيهاي فعل

1 – شخص شش تا (3 مفرد، 3 جمع)
اول شخص مفرد : مي روم / جمع : مي رويم
دوم شخص مفرد .مي روي / جمع : مي رويد
سوم شخص مفرد : مي رود / جمع : مي روند
2 – زمان (1- ماضي – مضارع – آينده)
3 – گذر :‌ناگذر و گذرا
4 – معلوم و مجهول
5 – وجه فعل  

ادامه نوشته

زبان فارسی سال اول دبیرستان-گام به گام(درس6-7)

   درس ششم
شكل هاي زبان

يكي از شفگتي هاي زبان اين است كه : هر چند نظام يگانه اي است اما شكل هاي بسيار متنوعي بخود مي گيرد. به عبارت ديگر: گوناگوني در عين يگانگي بدين گونه كه همه ي مردم ايران خود را از اهل زبان فارسي مي دانند اما مردم هر شهر به شكل خاصي سخن مي گويند.
ويژه گي هاي ذاتي زبان انسان
1 – دو ساختي بودن
2 – زايايي فوق العاده
3 – نا به جايي
الف – دو ساختي بودن زبان :
مراحل ويژگي دو ساختي بودن زبان انساني :
تركيب صداهاي بي معني با هم -> آ، ر، د / ر، ا / ب، ي ، خ، ت
تشكيل ساخت هاي معني دارد «نشانه ها» -> آرد / را / بيخت
تركيب نشانه هاي معني دار با هم «ساخت جمله» -> آرد را بيخت
ب - زايايي فوق العاده زبان :
با اين ويژگي مي توانيم به كمك نظام زبان كه خود محدود است. جملات نامحدود بسازيم. حتي جمله هايي كه از پيش وجود نداشته اند. مثل جمله ي «ابرها پاورچين پاورچين وارد شدند» «گريه ابر بهاري چمن را خنداند»
در آفرينش جمله هاي جديد و گوناگون از ويژگي زايايي «زايش» زبان است.
ج – نابه جايي :
با استفاده از اين ويژگي مي توانيم درباره چيزهايي كه اكنون حاضر نيستند يا حتي اصلاً وجود ندارند سخن بگوييم. درباره حافظ، آدم برفي و ......

زبان فارسی سال اول دبیرستان-گام به گام(درس5)

   درس پنجم
ويرايش

   1 – هر نوشته از چه جهاتي بايد بازبيني شود؟

هر نوشته از جهات گوناگوني بايد بازبيني شود. محتوا، بيان، صحت و اعتبار ، دقت ، نظم ، آراستگي، علايم نگارشي و ...  

زبان فارسی سال اول دبیرستان-گام به گام(درس4)

 

  درس چهارم
جمله و اجزاي آن

بخش هاي اساسي جمله : 1 – نهاد 2 – گزاره گزاره بر دو نوع است : 1 – گزاره : كه فقط از يك فعل تشكيل شده باشد مانند :‌علي آمد (گزاره : فعل) 2 – گزاره كه علاوه بر فعل يك يا چند جزء ديگر نيز دارد. مانند : علي دوستش را ديد. گزاره : مفعول + فعل

نهاد	گزاره
خورشيد دوستم آن كودك	مي درخشد آمد مي خندد

گزاره هايي كه :

فقط از فعل تشكيل شده است

گزاره

 

گزاره هايي كه از اجزاي زير ساخته شده است:

فعل

مفعول

نهاد

الف) مفعول +فعل

بخوانيد

درس را

شما

مي پرستند

خدا را

موحدان

ب) مسند + فعل

فعل

مسند

نهاد

بود

حكيم

لقمان

شد

روشن

هوا

است

سرزمين دليران

ايران

ج) متمم + فعل

فعل

متمم

نهاد

مي جنگد

با دوستش

علي

فعل	متمم	مفعول	نهاد
فرستاد	براي سياوش	نامه اي دلپذير	افراسياب
خريد	از كتابفروشي	كتاب را	علي

د) مفعول + متمم + فعل

زبان فارسی سال اول دبیرستان-گام به گام(درس3)

درس دوم
جمله

ما معمولاً منظورخود را با جمله بيان مي كنيم. ارتباط ميان انسانها و انتقال پيام در ارتباط زباني بيشتر در قالب جمله صورت مي گيرد:
1 – نظامي پنج گنج را سرود
بخش هاي يك جمله :‌نهاد : كلمه يا گروهي از كلمات است كه درباره آن خبر مي دهيم. يعني صاحب خبر گزاره : خبري است كه درباره نهاد داده مي شود،به عبارت ديگر گزاره بخش اطلاع دهنده ي جمله است.
هسته ي گزاره فعل است. مانند : پروين اعتصامي از كودكي شعر مي گفت.
و فعل نيز داراي يك شناسه (= نهاد پيوسته) است. شناسه، نشانه فعل است و شخص فعل را معين مي كند. شناسه را نهاد اجباري (پيوسته) مي ناميم. زيرا هميشه با فعلي است . شناسه فعل معمولاً در شمار (= مفرد و جمع) با نهاد هماهنگي ومطابقت دارد.

جمع	فعل	نهاد جمع	مفرد	فعل	نهاد مفرد در نهاد جدا
شناسه جمع			شناسه مفرد
يم	مي شنو	ما	م	مي شنو	من
يد	مي شنو	شما	ي	مي شنو	تو
ند	مي شنو	ايشان	د	مي شنو	او

ضميرها هر گاه جايگزين اسم گردند و نهاد قرار گيرند با شناسه ها در شمار و شخص هماهنگي و مطابقت دارند:
مفرد – من -> م
جمع – ما -> يم
تو -> ي
شما -> يد
او -> د
ايشا ->ند

گزاره	نهاد
يكي از راه هاي كسب مهارت در نويسندگي است.	خلاصه نويسي
از زبان بي ادبي بهره مي گيرد.	شاعر

زبان فارسی سال اول دبیرستان-گام به گام(درس1-2)

 

  درس اول
زبان

زبان چيست ؟
1 – زبان يكي از جنبه هاي راز آميز وجود انسان است. استفاده از زبان آسان است چون از سال اول زندگي به تدريج از زبان استفاده مي كنيم و طرز استفاده از زبان را بطور طبيعي فرا مي گيريم.
2 – زبان پديده اي است كه پس از قرنها بحث و بررسي هنوز آن را آنگونه كه بايد نشناخته ايم . شناخت زبان دشوار است چون : زبان بيش از حد پيچيدگي و گستردگي دارد. از آن جايي كه طرز استفاده از زبان را مي دانيم مي پنداريم كه خود آن را هم مي شناسيم و به همين دليل نيز سعي در شناخت زبان را اغلب بيهوده مي انگاريم.